13.04.2022 Çarşamba

TRAVMA SONRASI STRES BOZUKLUĞU

Travma Sonrası Stres Bozukluğu’ndan söz edebilmemiz için bireyin bir olay karşısında aşırı korku, dehşet veya çaresizlik hisleri içerisinde kalması beklenir...




Travma Sonrası Stres Bozukluğu

TRAVMA SONRASI STRES BOZUKLUĞU(TSSB) NASIL ORTAYA ÇIKAR?

HER TRAVMATİK OLAY SONUCU TSSB GELİŞİR Mİ?

Travma Sonrası Stres Bozukluğu’ndan söz edebilmemiz için bireyin bir olay karşısında aşırı korku, dehşet veya çaresizlik hisleri içerisinde kalması beklenir. Bu olay, beklenmedik bir anda ortaya çıkar.

Travma Sonrası Stres Bozukluğu(TSSB) sebebi olabilecek ani ve beklenmedik olaylara;  kişinin bir yakınının ölümü, kişinin kendisinin ya da bir yakınının bir kaza, savaş yolu ile yaralanması, kişinin veya yakınının ciddi ve ölümcül bir hastalığa yakalanması, kişinin birebir doğal afet (deprem, yangın, sel gibi) yaşamış olması, kişinin işkence veya tecavüze maruz kalmasını örnek verebiliriz. Bunların yanında gasp,soygun gibi hayatı tehdit eden ve kişiyi dehşet ve çaresizliğe düşüren deneyimler de Travma Sonrası Stres Bozukluğu’na yol açabilir.

Bu yaşantıları deneyimleyen her bireyin, Travma Sonrası Stres Bozukluğu yaşaması beklenmez. Yaşanan travmatik bir olay sonrası herkes stres tepkileri gösterebilir. Birkaç gün, ay hatta 1 yıla kadar bu olağan olarak sayılmaktadır. Ve bu stres tepkileri hiçbir müdahale olmadan genelde 6 ay ila 1 sene arasında ortadan kalkar.

Yaşanan travmatik olay sonucundaki stres tepkilerinde şok, korku, yas, öfke, suçluluk, ümitsizlik, utanç, çaresizlik, duygusal uyuşukluk gibi duygusal tepkiler görülmesi son derece doğaldır. Bunlar ilk 2 hafta genellikle gözlenebilir ve beklendiktir. 2 hafta sonunda varlıklarını ve yoğunluklarını kaybederler.

Duygusal ve fiziksel  tepkilere ek olarak; şaşkınlık, mekan/zaman oryantasyonunda güçlük, dalgınlık, kafa karışıklığı, hafıza problemleri gibi bilişsel tepkiler de görülebilmektedir.

Bunlara ek olarak güvensizlik, içe kapanma, çatışmalar, güvensizlik gibi kişilerarası  tepkiler de görülebilir.

 

PEKİ TRAVMA SONRASI STRES BOZUKLUĞU (TSSB) NASIL TESPİT EDİLİR ?

BELİRTİLERİ NELERDİR?

Yukarıda bahsettiğimiz belirtiler yaşanan travmatik olay sonucu beklenen, hafif düzey stres tepkileri idi.

Bu kısımda ise yaşanan travmatik olay sonucunda Travma Sonrası Stres Bozukluğu’nu gösteren ağır stres tepkilerine bakacağız.

Bu tepkiler, yaşanan travmatik olaydan sonra senelerce devam edebilir hatta bazen yaşanan travmatik olaydan seneler sonra gelişebilir.

YENİDEN YAŞAMA:

Kişi, yaşadığı travmatik olay hakkında sürekli ve tekrarlayan rüyalar ve kabuslar görebilir.

Kişi, yaşadığı travmatik olayı hatırlatan herhangi bir şey ile karşılaştığında tekrar ve tekrar yeniden yaşıyormuş gibi olay anındaki duygusal ve fiziksel tepkileri gösterebilir.

KAÇINMA DAVRANIŞLARI:

Kişi, kendisine travmatik olayı hatırlatan faaliyetlerden, kişilerden veya yerlerden kaçınma davranışı gösterebilir.

Bununla birlikte kişi, yaşadığı travmatik olay ile ilgili olarak düşünmekten veya konuşmaktan kaçınmaya çalışabilir.

AŞIRI UYARILMA:

•Kişi, ruhsal olarak hayat,diğer insanlar ve/veya kendisi ile alakalı olarak olumsuz düşüncelere kapılabilir.

•Kişinin yaşadığı travmatik olayla ilgili önemli detaylar hafızasından silinebilir. Bununla birlikte ekstra hafıza sorunları görülebilir.

•Kişide, duygusal uyuşma ve kopukluk da gelişebilir.

•Kişi, sürekli korku halinde ve ürkek olabilir, dehşet duygusunu üzerinden atamayabilir, sık sık ani sesler karşısında irkilebilir, tehlikelere karşı sürekli bir tetik halinde olabilir, uykuya geçmekte güçlükler yaşayabilir, odaklanmada güçlükler yaşayabilir, ufak şeylere dahi kolayca öfkelenir hale gelebilir, saldırgan davranışlar görülebilir, aşırı derecede suçluluk veya utanç gibi duygular görülebilir.

KENDİMDE TRAVMA SONRASI STRES BOZUKLUĞU OLABİLECEĞİNİ DÜŞÜNÜYORUM. BU DURUMDA NE YAPMALIYIM?

Travma Sonrası Stres Bozukluğu, ileride birçok soruna yol açabilir ve kişinin hayat kalitesini gerçekten önemli düzeyde düşürebilir.

Kendinizde TSSB belirtileri olduğundan şüpheleniyor iseniz mutlaka bir terapist ile görüşmeniz sizin için çok yararlı olacaktır.

TSSB söz konusu olduğunda, ileride ;

-Depresyon,

-Anksiyete,

-Panik Atak,

-Uyku Bozuklukları da gelişebilmektedir.

Alfa Psikoofis Danışmanlık Merkezi’mizde de bu alanda profesyonel terapi desteği vermekteyiz.

TRAVMA SONRASI STRES BOZUKLUĞU İÇİN YARDIM ALMAM ŞART MI?

Travma Sonrası Stres Bozukluğu(TSSB), travmatik bir olay karşısında uzun yıllar devam eden ağır stres tepkileri içerdiğinden ötürü bir destek alınmadığı takdirde tepkilerde bir gerileme gözükmesi son derece zordur.

Çünkü bireylerin çoğu, olayı/anıyı zihninde bastırır ve kaçınma davranışı gösterir. Zihinde çözümlenemediği için ise aşılması daha da güçleşir.

 

Travma Sonrası Stres Bozukluğu’nda genellikle Bilişsel Davranışçı Terapi(BDT) kullanılmaktadır.

Lütfen unutma, bastırılan duygu ve anılar ileride daha büyüyerek karşımıza çıkar. Sen de kendin için bir adım at ve hemen bir randevu oluştur…

İletişim; 0(212) 973 84 51

KLİNİK PSİKOLOG İREM LOKMACI



Benzer İçerikler